Deniz Çağlar Fırat

ESKİŞEHİRLİLERİN BİLE UNUTTUĞU ESKİŞEHİR  

26 Ağustos 2021 00:13
A
a
Ercan Kardeşler Kuyumculuk

Birinci Dünya savaşı sonrasında ortaya çıkan askeri yaklaşım içerisinde Eskişehir oldukça değerli bir yerdir.
 
Madde madde anlatayım, akılda daha kalıcı oluyor;
  1. İzmir’in işgaline tepki olarak Eskişehir’de de bir miting yapıldığını görüyoruz o günün rakamıyla 10 bin kişiliktir. 
  2. Eskişehir’de İzmir işgaline direniş olarak ilk silahlı direniş örgütlenmesi Seyitgazi’de başlamıştır. Bu Eskişehir’de ilk Kuvayi Milliye hareketinin başladığı yerdir. 
  3. Eskişehir stratejik yapısı dışında Milli Mücadelenin lider kadrosu açısından da önemli noktadadır. 
  4. Anadolu Kadınlar Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin bir şubesi de o dönemde Eskişehir’de açılmıştır. Eskişehirli kadınıyla erkeğiyle Milli Mücadele hareketinde yer almıştır. 
  5. Eskişehirliler merkezde 209, Mihalıççık 69, Seyitgazi 125, Sivrihisar 195 şehit vermiştir.
  6. İstiklal madalyası olarak merkez 158, Çiftlerde 126, İnönü 170 (13’ü kadın) Seyitgazi 73, Sivrihisar 360’dır. 
Milli Mücadelede Eskişehir büyük acılar yaşamış ama askerini sürekli desteklemiştir.
ESKİŞEHİR’İ DÖNÜŞTÜREN OLAYLAR
19. Yüzyılın ortalarında Eskişehir bakımsız ve küçük bir kasabadır. Eskişehir’in kaderi nasıl değişti? Bu kaderi değiştiren 3 temel olay söz konusu. Birincisi lületaşı ticaretidir. Viyana’ya o dönemde sandıklarla satılan lületaşı söz konusudur. Lületaşı ticareti sadece parasal olarak geri dönmüyor. Kente Viyana tipi evler inşa edilmeye başlanıyor. Bununla bağlantılı olarak kültürel etkileşim başlıyor.
İkinci nokta göçler. Eskişehir’de ilk göç 1829-30 yılında Osmanlı – Rus Savaşı sonrası oluyor. Kırım’dan Anadolu’ya başlayan göçte ilk kafile Eskişehir’e gelerek Çiftelere yerleşiyor. 19. Yüzyıl boyunca on binlerce göçmen Eskişehir’e geliyor. Gelen göçmenler Eskişehir’e yerleştikten sonra kentin kaderi değişiyor. Yeni kültür ve değerler getiriyorlar. Buğday üretiminde artış geliyor ve karasabanın yerine demir pulluk kullanılmaya başlıyor. Göçlerin en önemli sonucu Eskişehir’de bir orta sınıf oluşuyor. Bir sermaye birikimine yol açılıyor. 
 
Üçüncü temel nokta demiryolunun Eskişehir’e gelmesidir. 1892’de ilk defa bir lokomotifin düdük sesi Eskişehir’de duyulur. Demiryolu Eskişehir ekonomisinin Avrupa kapitalizmi ile entegrasyonun sağlıyor. 20. Yüzyılın başında Eskişehir’e doğunun Paris’i deniliyor. Bakımsız olan bir kent artık yavaş yavaş gelişmeye başlıyor. Açılmaya başlayan fabrikalar işçi kültürünün gelişmesine yol açıyor. 
 
SALTANATIN DEĞİL DEMOKRASİNİN YANINDA
Bu bilgiler Tepebaşı Belediyesi tarafından düzenlenen Kent Belleğini Canlandırma Toplantıları’na katılan Prof. Dr. İhsan Güneş ve Prof. Dr. Kemal Yakut’tan derlendi. Bu bilgiler Eskişehir ve Eskişehir’e dair gelişim süreçlerini merak edenler için altın bilgi ışığında.  Eminim ki birçoğumuzun ilk kez duyduğu bu bilgiler, Eskişehir bugün neden ve nasıl cumhuriyet kenti olduğunu gösteren, Atatürk ve antiemperyalist duruşunun mayasını oluşturan bilgiler olarak karşımıza çıkıyor. Nitekim Eskişehir’in bizzat Atatürk tarafından yakından ilgilenmesi de boşa değildir.
 
 
 
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

alinti yazarlar ALINTI YAZARLAR
hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

e-gazete E-GAZETE
sayfalar SAYFALAR
arşiv HABER ARŞİVİ
linkler LİNKLER
duyurular DUYURULAR
Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat