İnşaat Mühendisleri Odası Eskişehir Şube Başkanı Orkun Kılıç, 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinin yıldönümüne yönelik değerlendirmelerde bulundu. Depremin sadece yıldönümünde hatırlanacak bir doğa olayı olmadığına dikkat çeken Kılıç, alınacak önlemler noktasında yeniden uyarılarda bulundu. Kılıç, “6 Şubat 2023 depremleri, bu ülkenin deprem gerçeğini bir kez daha acı bir biçimde hatırlattı. Ancak üzülerek söylemek gerekirse; toplum olarak ve yönetsel düzeyde bu büyük felaketten yeterli ve kalıcı dersleri çıkaramadık. Depremden hemen sonra oluşan farkındalık ve hassasiyet, zaman geçtikçe yerini tekrar eski alışkanlıklara bıraktı. Oysa deprem, sadece yıl dönümlerinde anılacak bir doğa olayı değildir; her gün dikkate alınması gereken, bir yaşam gerçeğidir” diye konuştu.
"Eskişehir'de deprem olursa ağır hasarların oluşması yüksek muhtemeldir"
Eskişehir’in, fay hatları üzerinde yer almasının yanında çevre illerde meydana gelebilecek büyük depremlerden de etkileneceği için açık bir deprem tehlikesi altında olduğuna vurgu yapan Kılıç, “Eskişehir’de olası orta veya büyük ölçekli bir depremde, özellikle eski yapı stokunun yoğun olduğu bölgelerde ağır hasarların oluşması yüksek muhtemeldir. Yıkımın boyutunu belirleyen en önemli faktörler: zemin özellikleri, yapı kalitesi ve yapı yaşıdır. Yani yıkım kader değildir; doğru mühendislik uygulanmış yapılarda can kaybı yaşanmaz. Eskişehir’de öncelikli önlem alınması gereken lokasyonlar eski yapı stokunun yoğun olduğu mahalleler, alüvyon zemin üzerinde kurulu bölgeler ve bitişik nizam ve yüksek yoğunluklu yapılaşmanın olduğu alanla olmalıdır. Bu bölgelerde hem zemin büyütmesi etkisi yüksektir hem de yapı kalitesi genellikle düşüktür. Öncelik, bu alanlarda yapıların risk düzeyinin belirlenmesine ve gerekli mühendislik önlemlerinin alınmasına verilmelidir” ifadelerini kullandı.
"Depremler doğa olayıdır, ancak afet olup olmaması insan eliyle belirlenir"
Kentte güçlendirme ve yenileme çalışmalarının henüz istenen seviyede olmadığını belirten Kılıç, kentsel dönüşüm için hız değil güvenliğin öncelikli olduğunu söyledi. Kılıç, “Eskişehir’de yapı envanteri çalışması yapılmış olup, elde edilen veriler doğrultusunda ‘Kentsel Dönüşüm Strateji Planı’ hazırlama çalışmaları devam etmektedir. Ancak sahadaki uygulamalara baktığımızda, güçlendirme ve yenileme çalışmalarının henüz istenen hız ve kapsamda olmadığını görüyoruz. Eskişehir’de özellikle 1999 öncesi yapılmış çok sayıda yapı bulunmaktadır ve bu yapıların önemli bir kısmı güncel deprem yönetmeliklerine göre tasarlanmamıştır. Bu nedenle mevcut çalışmaların artırılması ve yaygınlaştırılması gerekmektedir. Kentsel dönüşümün tek amacı bina yenilemek değildir; güvenli yaşam alanları da oluşturmaktır. Bu nedenle hız değil, güvenlik ve nitelikli mühendislik esas alınmalıdır. Hızlı ama hatalı yapılan dönüşüm, geleceğin yeni risklerini oluşturur. Projelerde nitelikli mühendislik hizmeti esas alınmalı ve denetimler bağımsız şekilde yürütülmelidir. Depremler doğa olayıdır, ancak afet olup olmaması insan eliyle belirlenir. Bilim ve mühendislik rehberliğinde hareket edilirse can kayıplarını sıfıra yaklaştırmak mümkündür. Aksi halde her büyük depremden sonra aynı acıları yaşamaya devam ederiz” açıklamasında bulundu.
