Eskişehir’de doğal gaz kullanan vatandaşları yakından ilgilendiren yeni tarife sistemi tartışma konusu oldu. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi (ESOGÜ) Makine Mühendisliği Bölümü Enerji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Haydar Aras, yeni uygulamanın konut abonelerinin bütçesine etkilerine dikkat çekti. BOTAŞ ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) düzenlemeleri doğrultusunda 4 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni sistemde, doğal gaz tüketimi illere göre belirlenen aylık limitler üzerinden değerlendiriliyor. Prof. Dr. Haydar Aras, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, uygulamanın Eskişehir’deki aboneler açısından doğurabileceği ekonomik sonuçları ele aldı. Aras'ın değerlendirmesine göre, belirlenen tüketim sınırının yalnızca 1 metreküp geçilmesi bile faturanın tamamının daha yüksek birim fiyat üzerinden hesaplanmasına neden olabiliyor.
1 metreküp fazla tüketen daha çok ödeyecek
Yeni düzenlemeye göre Eskişehir’de son 5 yılın konut tüketim ortalamasının yüzde 75 fazlası esas alınarak aylık tüketim limitleri belirlendiğini vurgulayan Prof. Dr. Aras, şöyle devam etti: “Limit altında kalan abonelerimiz vergiler dahil yaklaşık 17,88 TL/m³ birim fiyattan faturalandırılırken, limiti aşan abonelerimiz için birim fiyat yaklaşık yüzde 50 artışla 26,73 TL/m³ seviyesine yükselmektedir. Ancak elektrikteki kademeli sistemden farklı olarak, doğal gazda aylık sınır yalnızca 1 metreküp dahi aşıldığında fatura bölünmemekte; ilgili aydaki tüketimin tamamı yüksek tarifeden hesaplanmaktadır. Bu durumu enerji ekonomisi ilkeleri ışığında incelediğimizde, uygulamanın gözden geçirilmesi gereken üç önemli husus barındırdığını görmekteyiz:
1. Geçiş Aylarındaki Limitlerin Hassasiyeti: Havaların soğumaya başladığı Ekim ayı için 46,74 Sm³ (günlük 1,51 Sm³) ve Kasım ayı için 137,04 Sm³ (günlük 4,57 Sm³) olarak belirlenen limitler, şehrimizin iklim koşulları düşünüldüğünde oldukça düşük kalmaktadır. Örneğin Ekim ayında tüketimi 46,74 Sm³’te kalan bir abonenin faturası 835,71 TL olurken, sınırı yalnızca 1 metreküp aşarak 47,74 Sm³ tüketim yapan bir abonemizin faturası bir anda 1.276,09 TL olmaktadır.
2. Marjinal Maliyet ve Fatura Eşikleri: Limiti 1 metreküp aşan bir hane ile 200 metreküp aşan bir hanenin tüm tüketiminin aynı yüksek tarifeden ücretlendirilmesi, tasarrufu teşvik etme amacından uzaklaşarak haneler üzerinde ani bir mali yük oluşturmaktadır. Benzer şekilde, iki farklı takvim ayına yayılan okuma dönemlerinde; aylardan yalnızca birinde günlük sınırın aşılması dahi tüm faturanın zamlı tarifeden hesaplanmasına neden olmaktadır.
3. Hane Halkı Büyüklüğü ve Sosyal Denge: Şehit ailelerimiz, gazilerimiz ve ibadethanelerimizin muaf tutulması son derece yerinde bir karardır. Bununla birlikte, evde yaşayan kişi sayısına veya bebek, yaşlı ve hasta bireylerin varlığına bakılmaksızın her sayaca aynı sabit limitin uygulanması, kalabalık ailelerimizde enerji yoksulluğu riskini artırabilmektedir. Isınma, her bireyin en temel hakkıdır. Eskişehir gibi kış mevsiminin uzun ve sert geçtiği bir kentte, vatandaşlarımızın ısınma konforu ile bütçe dengesi arasında zorlanmaması büyük önem taşımaktadır. Yetkililerin, doğalgazda da elektrikte olduğu gibi yalnızca sınırı aşan kısmın zamlı ücretlendirildiği adil bir kademe sistemine geçilmesi ve limitlerin hane nüfusunu dikkate alarak güncellenmesi yönünde yapıcı adımlar atacağına inanıyorum."
