Eskişehir Kahveciler Odası Başkanı Mehmet Karatay, sigara denetimlerinin yoğunluğunun sektör üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirterek, mevcut uygulamaların kahvehane kültürünü ve esnafın ayakta kalma mücadelesini olumsuz etkilediğini söyledi. Karatay, ekonomik şartların giderek ağırlaştığını, işletmelerin kapanma noktasına geldiğini vurgulayarak, esnaf için daha esnek ve destekleyici politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
Kahvehanelerde sigara yasağının sıkılaştırılmasının kahvehane esnafını ciddi şekilde etkilediğini belirten Karatay, “Sigara yasağının bu denli uygulanması, kahvehane ortamının doğasını ciddi şekilde değiştirdi. Özellikle soğuk havalarda esnaf çözümsüz kalıyor. Kahvehanelere zaten 18 yaş altı bireyler giremiyor. Yani buraya gelen herkes ortamın ne olduğunu biliyor. Buna rağmen bu kadar katı bir uygulama yapılması, esnafımızı ciddi anlamda mağdur etti. Diğer illerdeki oda başkanlarıyla da görüşüyoruz; denetimler Eskişehir’deki kadar yoğun değil. Esnafımızın biraz daha esnek uygulamalara ihtiyacı var. Zaten esnafımız şu anda çok zor şartlar altında ayakta kalmaya çalışıyor. Maliyetler sürekli artıyor, iş yükü ağırlaşıyor” ifadelerini kullandı.
Tarife yeni uygulanmaya başlandı
Enflasyonun etkisiyle her kalemde ciddi artışlar olduğunu söyleyen Karatay, çay fiyatlarında yeni bir zam talebinin gündemde olmadığını hatta vatandaşın alım gücü nedeniyle mevcut tarifeyi dahi uygulamakta güçlük çektiklerini belirtti. Karatay, “Aslında 6 ay önce belirlenen 15 liralık çay tarifesi var. Ancak esnafımız bu tarifeyi yeni yeni uygulamaya başladı. Hatta hala 10-12 buçuk liraya çay satan yerler var. Ama gerçek şu ki, çay, şeker ve diğer tüm giderler her gün zamlanıyor. Kira, SGK, Bağkur gibi maliyetler arttı. Esnaf artık personel çalıştırmakta zorlanıyor, birçok işletme sahibi günde 16-18 saat çalışarak ayakta kalmaya çalışıyor. Yani esnaf kendi emeğinden fedakarlık ederek işletmesini döndürmeye çalışıyor” dedi.
"Yok olma tehlikesiyle karşı karşıya”
Eskişehir genelinde yaklaşık bine yakın üye olduğunu belirten Karatay, yaklaşık 3 aylık süreçte 54 esnafın kepenk kapattığını söyledi. Karatay, “Bunun 240’ı çay ocağı, 330’u kahvehane işletmecisi. Ancak dikkat çekici bir durum var: Göreve geldiğimiz 11 Ocak’tan bu yana 55 yeni kayıt yapılırken, 54 esnaf da kaydını sildirdi. Yani neredeyse açılan kadar kapanan işletme var. Üstelik yeni kayıt olanların sadece 10 tanesi kahvehane veya çay ocağı işletmecisi. Bu da gösteriyor ki kahvecilik mesleği giderek yok olma tehlikesiyle karşı karşıya” açıklamasında bulundu.
"Sicil affı bekliyoruz"
Kahvehanelerin kapanma tehlikesi karşısında esnafın beklentisini dile getiren Karatay, sözlerine şöyle son verdi: “Pandemi döneminde esnafımız çok ağır darbe aldı. 15 aya kadar kapalı kalan işletmeler oldu. Bu süreçte birçok esnaf kredi çekti, borçlandı ve hala bu yükün altından kalkabilmiş değil. Bu nedenle bir sicil affı bekliyoruz. Ayrıca esnaf kredilerinde faizlerin düşürülmesini istiyoruz. Şu an krediye ulaşmak isteyen esnaftan ‘Bağkur ve SGK borcu yoktur’ belgesi isteniyor. Oysa borcu olmayan esnaf zaten krediye ihtiyaç duymaz. Basit usulden gerçek usule geçen çay ocağı işletmecileri tekrar basit usule dönmek istiyor ancak karşılarına çok ağır şartlar çıkıyor. Esnafımızın ayakta kalabilmesi için daha anlayışlı, daha destekleyici politikalar gerekiyor.”
