Bu yazımızda her iki konuya kapı aralamaya çalışacağız.' Diyen Araştırmacı-yazar dostumuz Rıdvan Aras Bey (Bir nevi antoloji kitabı için hazırladığı) 'Sarıköy İstasyonu' adlı çalışmasını gönderdi /okuduk… Gerçekten çok güzel bir çalışma olmuş… Daha geniş bir kitleye ulaşması için gazete köşemizde yazı dizisi halinde ilk önce okuyucularımızla buluşturmak istedik…
SARIKÖY VE YUNUSEMRE…
Eski adı Saru/Sarıköy olan mahalle, 18.03.1946 tarih ve 20085 nolu kararla Adahisar ile birlikte (Sivrihisar'dan) Mihalıççık'a bağlanmış, 10.04.1951 tarihinde ise ismi büyük halk ozanına izafeten Yunusemre olarak değiştirilmiştir. Bir dönem belde belediyesi teşkilatı olan mahalle 2014 yılında kapatılmış olup halen Eskişehir Büyükşehir Belediyesi, Mihalıççık İlçe Belediye sınırları dahilinde mahalle statüsündedir.[1]
1946 yılında, Sarıköy'de olduğuna ittifak edilen Yunus Emre'nin mezarının, tren yolu kenarında kalması nedeniyle taşınması gündeme alınır, mezarı açılır, 6 Mayıs 1949 günü ise, on binlerce kişinin katılımıyla, bir çeşmenin üzerine, eski mezarının yakınındaki yüksekçe platformdaki yeni mezar yerine taşınır. Bu taşınma ile ilgili bilgi ve belgeler, Halim Baki Kunter tarafından Yunus Emre: Bilgiler-belgeler adlı çalışması yayınlanmış, Yunus'un kabrinin bulunması ve şimdiki yerine nakledilmesi ile ilgili anı, fotoğraf ve belgeler kamuoyu ile paylaşılmıştır. En nihayetinde, Yunus'un ismine yakışır, yaşadığı dönemi yansıtan bir Anıt Mezarın yapılması fikrinin kabul görmesi üzerine, 24 Mayıs 1970 günü Yunus, XIII. Yüzyıl Selçuklu mimarisi üslubunda yapılmış, rumi, palmet dekorlu mezar lahti birbirlerine kemerlerle bağlanmış, sekiz sütunlu etrafı açık anıt mezarın ortasına yerleştirilmiştir. Bu anıt mezarın bulunduğu yere 1982'de bir kültür evi, cami ve şadırvan eklemiştir. Türbe, Eskişehir Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce, Taşınmaz Kültür Varlıkları Listesinde yerini almıştır.[2]
Yunus Emre'nin mezarı ve mezarının nakilleri konusu Gel Dosta Gidelim Gönül isimli kitapta[3] ayrıntılı olarak ele alındığından burada ayrıca değerlendirilmeyecektir.
DEMİRYOLU…
20. yüzyılın başlarında bölge ve köy için en önemli olay hiç kuşkusuz demiryolu hattının kurulmuş olmasıdır.
Berlin-Bağdat Demiryolunun Eskişehir üzerinden geçmesi, şehrin gelişimini önemli ölçüde etkilemiştir. 1888 yılında Deutsche Bank adına Kaula, Haydarpaşa-İzmit hattı ve bu hattın Ankara'ya kadar uzatılması için 99 yıllık imtiyazını almış ve 1889 yılında Anadolu demiryollarının geliştirilmesi amacıyla Anadolu Demiryolları Osmanlı Şirketi kurulmuştur.[4] Haydarpaşa'dan Ankara'ya kadar uzanan demiryolu, Eskişehir üzerinden geçirilmiş ve bu anlaşma çerçevesinde Eskişehir'deki demiryolunun yapımı Haziran 1892 tarihinde, Ankara'ya kadar olan bölümü ise 27 Kasım 1892 tarihinde tamamlanmıştır.[5]
1907 yılına gelindiğinde, Ankara – Eskişehir demiryolu hattının Sarıköy'den geçmesi, köy istasyonunun, Mihalıççık ve Beypazarı ticaretinin iskelesi olmasını sağlamıştır.[6]
Devam edecek…