Bir hamster düşünün… Küçücük bir çarkın içine girmiş, bütün gücüyle koşuyor. Koştukça yoruluyor, yoruldukça hızlanıyor. Ama ne kadar koşarsa koşsun bir adım bile ilerleyemiyor. Çünkü koştuğu yer, aynı yere döndüğü bir çark!

Türkiye'deki muhafazakâr siyasetin ve onun etrafında şekillenen ekonomik düzenin bugünkü manzarası biraz da böyle.

En çok enflasyonda bunu görüyoruz.. Ben ekonomistim. Nas var nas. Faiz sebep enflasyon sonuçtur diyen görüşün iflasını görüyoruz.

3 yıl süren ve devam eden OVP’ nin yansımalarını vatandaş mutfağında, sofrasında, yaşamında her saat bunları yaşıyor.

Finans sisteminde ve sermaye piyasalarımda görüyoruz.

Fon skandalı, yalnızca birkaç kişinin para hırsıyla açıklanabilecek sıradan bir finansal dolandırıcılık hikâyesi değil. Aynı zamanda yıllardır kendi değerleriyle çelişen bir zenginleşme düzeninin, kendi insanını nasıl tükettiğinin hikâyesi.

Daha da ilginci, bu kez iktidarı açıkça destekleyen medya kuruluşları da meselenin üzerine gidiyor. Peki, neden?

Elbette bunun arkasında birden fazla ihtimal var. Birincisi, sistemin bütün sorumluluğunu birkaç aracıya, bürokrata ve finansal manipülatöre yükleyerek siyasi sorumluluğu perdelemek. İkincisi, muhafazakâr iktidar çevresindeki güç mücadelelerinin bu skandal üzerinden yürütülmesi. Üçüncüsü ise tabana, 'Yanlış yapan kim olursa olsun hesabı soruluyor' mesajı vermek.

Ancak hangi ihtimal geçerli olursa olsun ortada cevap bekleyen daha büyük bir soru var: Bu insanlar bu makamlara nasıl geldi? Bu mekanizmalar nasıl kuruldu? Denetim makamları neden zamanında harekete geçmedi?

HAŞHAŞİLER BU KAPIDAN NASIL GİRDİ?

Geçmişte yaşanan FETÖ tecrübesinden sonra hâlâ aynı gerekçelere sığınılması düşündürücü. Liyakat yerine sadakatin, ehliyet yerine referansın, kurumsal denetim yerine siyasi yakınlığın öne çıktığı bir düzende, bugün ortaya çıkan tabloyu yalnızca 'sızma' kavramıyla açıklamak mümkün mü?

Birileri sisteme sızmış olabilir. Peki, kapıyı kim açtı? Kim referans oldu? Kim atadı? Kim denetlemedi?

Üstelik 24 yıldır iktidarda olan, atama ve karar mekanizmalarını giderek tek merkezde toplayan bir siyasi yapıdan söz ediyoruz. Böyle bir tabloda her skandalın ardından 'Kandırıldık, aldatıldık, haberimiz yoktu' demek artık bir savunma değil, yönetim zaafının itirafıdır.

MUHAFAZAKÂRLAR KENDİ ÇARKLARINDA KOŞUYOR!

Asıl trajedi burada başlıyor.

Bir zamanlar adaleti, kul hakkını, ahlakı, emeği ve helal kazancı siyasetin merkezine koyduğunu söyleyen muhafazakâr hareket, zamanla finansallaşmanın, rantın ve kolay yoldan zenginleşmenin cazibesine kapıldı.

Üretmenin yerini kazanma hırsı, çalışmanın yerini spekülasyon, dayanışmanın yerini çıkar ilişkileri aldı.

Dini hassasiyetleriyle bilinen insanlar, bir yandan yüksek kazanç vaatlerinin peşinde koşarken diğer yandan saadet zincirlerinin ve denetimsiz fonların mağduru hâline geldi. Kimileri bu düzenin kazananı, kimileri kaybedeni oldu. Fakat hepsi aynı çarkın içinde dönmeye başladı.

İşte hamster çarkı tam da budur: Daha fazla kazanmak için koşarken değerlerini kaybetmek; kaybettikçe yeniden kazanma umuduyla daha hızlı koşmak!

Üstelik bu çarkın dışında kalanlar da giderek seyirciye dönüşüyor. Siyasi kamplaşma, insanları kendi mahallesindeki yanlışları görmezden gelmeye, karşı mahallenin mağduriyetlerine ise sevinmeye itiyor.

SORUMLULUK KİMİN, YETKİ KİMİN?

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki açıklamaları da sistemin bir başka çelişkisini ortaya koyuyor.

Yetkinin merkezileştiği, atama ve görevden alma mekanizmalarının Cumhurbaşkanlığı makamında toplandığı bir düzende bakanların sorumluluk alanlarını tartışmaya açması tesadüf değil.

Yetkisiz sorumluluk, sorumsuz yetki!

Eğer bakanın yetkisi yoksa bu kurumları kim yönetiyor? Yetki kendisindeyse neden sorumluluktan uzak duruyor? SPK'dan finansal denetim mekanizmalarına kadar uzanan zincirde kim neyi biliyor, kim hangi kararı aldı?

Bunlar cevaplanmadan birkaç kişinin üzerine gidilmesi, sistemin aklanması anlamına gelmez.

Siyasal muhafazakârlığın iflası…

Çünkü mesele yalnızca paranın kimde kaldığı değil; o paranın hangi ilişkiler ağı içerisinde toplandığı, hangi denetim boşluklarından geçtiği ve siyasi sorumluluğun neden hâlâ karanlıkta bırakıldığıdır.

Sonuçta muhafazakâr siyaset, yıllarca değiştirmeyi vadettiği düzenin içinde kendi çarkını kurdu. Şimdi o çarkın içinde hem kazananlar hem kaybedenler var.

Ama bir gerçek değişmiyor: Çark dönüyor, hamster koşuyor. Ne kadar hızlı koşarsa koşsun vardığı yer yine başladığı nokta.

İnsan sormadan edemiyor: Muhafazakârlar iktidara gelerek sistemi mi değiştirdi, yoksa sistemin içinde dönerek kendileri mi değişti?

YENİGÜN GAZETESİ'NDEN ALINTIDIR.